Πατρίδα, Inc. - Πώς βλέπουμε την ψυχή της χώρας μας να πεθαίνει σε πραγματικό χρόνο
Γιατί όλες οι πόλεις της πατρίδας μας μοιάζουν ακριβώς ίδιες σήμερα;
Δεν βγαίνω πια πολύ από το σπίτι μου. Έγινα κάτι σαν ερημίτης. Τα περισσότερα τρόφιμα μου προέρχονται από το διαδίκτυο. Η τεχνολογία και τα αναλώσιμα φτάνουν σε καφέ κουτιά από την Amazon. Αλλά κάθε τόσο, χρειάζομαι κάτι αμέσως και δεν έχω άλλη επιλογή από το να αντιμετωπίσω το μεγάλο εξωτερικό περιβάλλον αυτού που ακόμα ονομάζουμε πολιτισμό.
Σήμερα ήταν μια από αυτές τις μέρες. Η πόλη απέχει λίγα χιλιόμετρα από το μέρος όπου μένω, οπότε ντύθηκα ζεστά για να αντιμετωπίσω τις θερμοκρασίες του χειμώνα, ανέβηκα στο ηλεκτρικό μου σκούτερ και έτρεξα στο τοπικό πολυμάρκετ. Τα φώτα φθορισμού με χτύπησαν αμέσως μόλις μπήκα μέσα. Αυτή η σκληρή, θεσμική φωτεινότητα που κάνει τα πάντα να φαίνονται ελαφρώς τοξικά. Μετά η μυρωδιά. Πλαστικό και χαρτόνι και κάτι αόριστα χημικό που δεν μπορούσα να προσδιορίσω. Οι διάδρομοι εκτείνονταν σε τέλεια συμμετρία, γεμάτοι με προϊόντα σε συσκευασίες σχεδιασμένες από αλγόριθμους για να μεγιστοποιούν την ορατότητα στα ράφια. Ανοιχτά χρώματα. Στυλ αποθήκης. Όλα οργανωμένα με την ψυχρή αποτελεσματικότητα ενός κέντρου διανομής και όχι ενός μέρους όπου οι άνθρωποι θα ήθελαν πραγματικά να ψωνίσουν.
Οι τιμές με εξέπληξαν. Το είδος του πληθωρισμού που θα ήταν σκανδαλώδες πριν από δέκα χρόνια, τώρα μοιάζει με κάτι συνηθισμένο.
Στεκόμενος εκεί κάτω από τα φώτα φθορισμού, περιτριγυρισμένος από μαζικά παραγόμενα σκουπίδια, ένιωσα κάτι που μπορώ να περιγράψω μόνο ως ασφυξία. Αυτό δεν ήταν κατάστημα. Ήταν μια αποθήκη εργοστασίου που τυχαία άφηνε τους πελάτες να περπατούν μέσα της. Δεν υπήρχε ζεστασιά. Δεν υπήρχε προσωπικότητα. Δεν υπήρχε η αίσθηση ότι ανθρώπινα χέρια ή ανθρώπινες καρδιές είχαν παίξει κάποιο ρόλο στη δημιουργία αυτού του χώρου. Μόνο εταιρική αποδοτικότητα, βελτιστοποιημένη για να αποσπάσει το μέγιστο κέρδος από την ελάχιστη επένδυση.
Και τότε το συνειδητοποίησα.
Αυτό συμβαίνει παντού τώρα.
Σκέφτηκα πώς ήταν η πατρίδα μου όταν ήμουν παιδί. Πριν από τα υπερκαταστήματα. Πριν οι εταιρικοί γίγαντες εμφανιστούν σε κάθε μικρή πόλη σαν ένα εισβλητικό είδος και εκτοπίσουν τα μικρά οικογενειακά καταστήματα που κάποτε ευθυγραμμίζονταν με το περιβάλλον.
Θυμάμαι καταστήματα σιδηρικών που τα διεύθυναν άνθρωποι που ήξεραν το όνομά σου και μπορούσαν να σου πουν ακριβώς ποιο μπουλόνι χρειαζόσουν για ό,τι επισκεύαζες. Εστιατόρια όπου η σερβιτόρα ήξερε πώς ήθελες τον καφέ σου χωρίς να σε ρωτήσει. Βιβλιοπωλεία όπου ο ιδιοκτήτης επέλεγε με το χέρι προτάσεις με βάση τα προηγούμενα αγορασμένα βιβλία σου. Καταστήματα ενοικίασης βίντεο όπου μπορούσες να διαφωνήσεις με τον υπάλληλο για το αν το Blade Runner ή το Alien ήταν το αριστούργημα του Ridley Scott.
Δεν ήταν απλά επιχειρήσεις. Ήταν χώροι συνάντησης. Ήταν μέρος του ιστού που κρατούσε ενωμένες τις κοινότητες. Οι ιδιοκτήτες ζούσαν στην πόλη. Πήγαιναν στα ίδια σχολεία και γιόρταζαν διατηρώντας τα ήθη και τα έθιμά τους όπως όλοι οι άλλοι. Είχαν συμφέροντα στην κοινότητα πέρα από τις “τριμηνιαίες εκθέσεις κερδών”.
Όλα αυτά πια, μένουν σιγά-σιγά στο παρελθόν.
Μόνο τα τελευταία δέκα χρόνια, έχω ζήσει σε διάφορα μέρη σε όλη τη χώρα. Διαφορετικές πόλεις. Διαφορετικά κλίματα. Διαφορετικά δημογραφικά στοιχεία. Αλλά, παραδόξως τα ίδια καταστήματα. Τα ίδια εστιατόρια. Τα ίδια παντού. Οδηγήστε σε οποιαδήποτε εμπορική ζώνη της χώρας και θα δείτε ακριβώς την ίδια σειρά καταστημάτων. Τα κτίρια μπορεί να είναι βαμμένα σε ελαφρώς διαφορετικά χρώματα, αλλά η αρχιτεκτονική τους είναι πανομοιότυπη. Τα προϊόντα είναι πανομοιότυπα. Η εμπειρία είναι πανομοιότυπη.
Έχουμε μετατρέψει ολόκληρη τη χώρα σε ένα εμπορικό κέντρο.
Η παραδοσιακή μου πατρίδα έχει πεθάνει. Αυτή η εικόνα της ζωής σε μια μικρή πόλη με τους ιδιόμορφους τοπικούς χαρακτήρες και τις χαρακτηριστικές τοπικές γεύσεις έχει εξαφανιστεί και αντικατασταθεί από μια εταιρική ομοιογένεια που έχει βελτιστοποιηθεί για μέγιστη αποδοτικότητα με ανύπαρκτη ψυχή. Όλες οι πόλεις μοιάζουν μεταξύ τους. Όλες οι πόλεις έχουν τις ίδιες αλυσίδες εστιατορίων που σερβίρουν τα ίδια πιάτα, παρασκευασμένα σύμφωνα με τις ίδιες εταιρικές προδιαγραφές. Έχουμε θυσιάσει την αυθεντικότητα στο βωμό της ευκολίας και της συνέπειας.
Και η κατάσταση θα χειροτερέψει.
Αυτή τη στιγμή, βρισκόμαστε στα αρχικά στάδια της τελικής ενοποίησης. Η Amazon κατέχει τον τομέα της λιανικής πώλησης. Μια χούφτα εταιρείες κατέχουν όλα τα παντοπωλεία. Εταιρείες ιδιωτικών κεφαλαίων αγοράζουν κτηνιατρικές κλινικές, οδοντιατρεία και ιατρικές εγκαταστάσεις και τις μετατρέπουν σε τυποποιημένες εταιρικές οντότητες. Τα ακίνητα αγοράζονται από επενδυτικές χρηματιστηριακές εταιρείες της Wall Street, οι οποίες θα μας τα νοικιάζουν με συνεχώς αυξανόμενα ενοίκια, ενώ εμείς δεν θα κατέχουμε τίποτα.
Βρισκόμαστε σε ένα σταυροδρόμι.
Ο ένας δρόμος οδηγεί στην “πατρίδα, Incorporated”. Η εταιρική ερημιά των ρομπότ τεχνητής νοημοσύνης, βγαλμένη κατευθείαν από έναν δυστοπικό εφιάλτη επιστημονικής φαντασίας. Ένας κόσμος τέλειας αποδοτικότητας και απόλυτης αψυχίας. Ένας κόσμος όπου δεν κατέχεις τίποτα, νοικιάζεις τα πάντα, καταναλώνεις σύμφωνα με αλγοριθμικές συστάσεις και περνάς όλη σου την ύπαρξη αλληλεπιδρώντας με οθόνες και μηχανές.
Ο άλλος δρόμος οδηγεί πίσω σε κάτι που μοιάζει με την Πατρίδα που είχαμε κάποτε. Όχι τέλεια. Ποτέ τέλεια. Αλλά αυθεντική. Διακριτή. Ανθρώπινης κλίμακας. Ένα μέρος όπου μπορούσες να χτίσεις κάτι δικό σου και να αφήσεις το σημάδι σου. Ένα μέρος όπου οι κοινότητες είχαν μεγαλύτερη σημασία από τα τριμηνιαία κέρδη των εταιρειών. Ένα μέρος όπου ήσουν πολίτης με δικαιώματα και αξιοπρέπεια και όχι καταναλωτής με πιστωτικό αποτέλεσμα και προφίλ κατανάλωσης.
Ο χρόνος για να επιλέξουμε τελειώνει.
Κάθε μικρή οικογενειακή επιχείρηση που κλείνε, κάθε τοπικό εστιατόριο που αντικαθίσταται από μια αλυσίδα, κάθε εργαζόμενος που αντικαθίσταται από την αυτοματοποίηση, κάθε συναλλαγή που παρακολουθείται, αναλύεται και βελτιστοποιείται. Κάθε βήμα που κάνουμε σε αυτό το μονοπάτι κάνει πιο δύσκολη την επιστροφή.
Αν δεν κάνουμε κάτι τώρα, όσο ακόμα μπορούμε, θα ξυπνήσουμε μια μέρα σε έναν κόσμο που δεν αναγνωρίζουμε και θα συνειδητοποιήσουμε ότι παραδώσαμε όλα όσα είχαν σημασία σε αντάλλαγμα για την “ευκολία” και την “αποδοτικότητα”.
Σε είκοσι το πολύ χρόνια από τώρα, αν δεν το σταματήσουμε αυτό, θα υπάρχουν ίσως πέντε εταιρείες που θα κατέχουν τα πάντα. Κάθε κατάστημα. Κάθε εστιατόριο. Κάθε υπηρεσία. Κάθε υποδομή. Θα ταξιδεύετε (αν σας παρέχεται άδεια) από τη μια άκρη της χώρας στην άλλη και θα βλέπετε τις ίδιες λίγες μάρκες να πωλούν τα ίδια προϊόντα στα ίδια κτίρια, σχεδιασμένα με τους ίδιους αλγόριθμους για μέγιστη απόδοση κέρδους.
Δεν θα υπάρχει ποικιλία. Δεν θα υπάρχει τοπικός χαρακτήρας. Δεν θα υπάρχουν περιφερειακές διαφορές. Δεν θα υπάρχουν πλέον μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις. Μόνο εταιρική αποδοτικότητα από άκρη σε άκρη.
Και δεν θα σταματήσει εκεί.
Ήδη χτίζουν την υποδομή για το επόμενο βήμα. Βοηθοί τεχνητής νοημοσύνης που θα παρακολουθούν κάθε αγορά και θα βελτιστοποιούν τα καταναλωτικά σας πρότυπα. Ρομπότ που θα αντικαθιστούν τους ανθρώπινους εργαζόμενους σε κάθε τομέα που μπορούν να αυτοματοποιήσουν. Ψηφιακά νομίσματα που θα επιτρέπουν τον έλεγχο κάθε συναλλαγής από τις εταιρείες και την κυβέρνηση. Συστήματα κοινωνικής πίστωσης που θα επιβραβεύουν τη συμμόρφωση και θα τιμωρούν τη διαφωνία. Ένας κόσμος όπου θα αλληλεπιδράτε με οθόνες, αλγόριθμους και αυτοματοποιημένα συστήματα αντί με ανθρώπινα όντα.
Και τότε θα είναι πολύ αργά...
Θυμάστε όταν ο Klaus Schwab και το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ είπαν «Δεν θα έχετε τίποτα και θα είστε ευτυχισμένοι»;
Δεν έκαναν μια πρόβλεψη. Ανακοίνωναν ένα σχέδιο!
Η “Δημοκρατία” τους είναι νεκρή... Καλύτερα να αρχίσουμε να την αποκαλούμε «Ανώνυμη Εταιρεία Ελλάς».
Αυτό το μέλλον τρομάζει. Όχι μόνο επειδή είναι άσχημο και άψυχο, αν και είναι και τα δύο. Αλλά επειδή, μόλις περάσουμε αυτό το κατώφλι, δεν υπάρχει γυρισμός. Μόλις εξαφανιστούν όλες οι τοπικές επιχειρήσεις, μόλις όλες οι ξεχωριστές τοπικές κουλτούρες ομογενοποιηθούν σε μια εταιρική ομοιομορφία, μόλις οι ανθρώπινοι εργαζόμενοι αντικατασταθούν από μηχανές και τεχνητή νοημοσύνη, μόλις η ιδιοκτησία συγκεντρωθεί στα χέρια λίγων, τεράστιων εταιρειών που συνεργάζονται στενά με την σκιώδη κυβέρνηση, τι εναλλακτική λύση θα έχουμε;
Καμία…
Δεν θα μπορείτε να ψηφίσετε για να ξεφύγετε από αυτό, επειδή οι εταιρείες θα ελέγχουν τους πολιτικούς. Δεν θα μπορείτε να το μποϊκοτάρετε, επειδή δεν θα υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις. Δεν θα μπορείτε να το αποφύγετε με το να χτίσετε κάτι δικό σας, γιατί η ρυθμιστική κατάληψη θα είναι πλήρης και τα εμπόδια εισόδου ανυπέρβλητα. Θα είστε δουλοπάροικοι σε ένα εταιρικό φεουδαρχικό σύστημα, εξαρτημένοι από τους εταιρικούς σας άρχοντες για τη στέγη, το φαγητό, την υγειονομική περίθαλψη, την ψυχαγωγία σας, την ικανότητά σας να λειτουργείτε στην κοινωνία.
Και θα το ονομάσουν “πρόοδο”...
Θα σας πουν ότι είναι πιο αποτελεσματικό έτσι. Πιο βολικό. Πιο βελτιστοποιημένο. Θα σας τροφοδοτήσουν με τους αλγόριθμους τους, τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης τους και την αυτοματοποιημένη εξυπηρέτηση πελατών τους και θα σας πουν ότι αυτό είναι καλύτερο από το να ασχολείστε με ακατάστατους, αναποτελεσματικούς ανθρώπους που κάνουν λάθη, έχουν συναισθήματα και δεν μεγιστοποιούν πάντα την αξία των μετόχων.
Αλλά η αποτελεσματικότητα δεν είναι αρετή όταν έχει ως κόστος όλα όσα κάνουν τη ζωή αξιόλογη. Η ευκολία δεν αξίζει να θυσιάσουμε την κοινότητα. Η… βελτιστοποίηση, δεν είναι το ίδιο με την ευημερία!
Όλα καταπνίγονται από την “εταιρική αποδοτικότητα” και αντικαθίστανται από “αλγοριθμική ομοιομορφία”.
Αν και εσείς παρατηρείτε αυτή τη φθορά, δεν είστε μόνοι. Εκατομμύρια συνάνθρωποί μας το αισθάνονται, ακόμα κι αν δεν μπορούν να εκφράσουν με σαφήνεια τι είναι αυτό που δεν πάει καλά. Αυτή η αόριστη αίσθηση ανησυχίας. Αυτή η αίσθηση ότι κάτι ουσιαστικό έχει χαθεί. Αυτή η αναγνώριση ότι τα μέρη όπου ζούμε δεν μας φαίνονται πια σαν σπίτι, επειδή έχουν μετατραπεί σε τυποποιημένους κόμβους ενός τεράστιου εταιρικού δικτύου,βελτιστοποιημένου για εκμετάλλευση και όχι για εμπλουτισμό.
Καταλαβαίνετε λοιπόν ότι όπως φωνάζουμε εδώ και 15 τουλάχιστον χρόνια, βρισκόμαστε σε πόλεμο για την ψυχή της πατρίδας μας και ότι ανεξάρτητες φωνές όπως η ΑΝΑΤΡΟΠΗ ΤΩΡΑ κ.ά., αποτελούν την τελευταία γραμμή άμυνας ενάντια στη μηχανή των εταιρικών μέσων ενημέρωσης που σας θέλει υπάκουους, παραπλανημένους και καταναλωτές...
🪶Φοίνιξ — Ελεύθερη απόδοση στα Ελληνικά από εδώ.